Salih ER
Gelir Uzmanı
salih_0806@hotmail.com

VERGİDE E-BEYANNAME UYGULAMASI

I-Giriş:

Bilindiği üzere 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 5228 sayılı Kanunun^([1]) 8. maddesiyle değişik mükerrer 257. maddesinin birinci fıkrasının 4 numaralı bendinde yer alan düzenleme ile Maliye Bakanlığı, tam otomasyonlu vergi dairelerinde yükümlülerin ödevlerini yerine getirmede bilgi işlem teknolojilerinden yararlanmak, vergi beyanname ve bildirimlerini hızlı ve güvenilir bir şekilde idareye intikalini sağlamak, beyannamelerinin doldurulmasındaki hataları minimize ederek mükelleflerin mağduriyetini gidermek, vergi dairesinin işlemlerini azaltarak yapılan iş ve işlemleri kolaylaştırmak ve yükümlülere daha iyi hizmet vermek amacıyla vergi beyannameleri ve bildirimlerinin internet ve diğer elektronik bilgi iletişim araç ve ortamında doğrudan mükellefler tarafından veya bunların yetki verilmiş gerçek ve tüzel kişiler aracılığıyla gönderilmesine izin vermeye veya zorunluluk getirmeye  yetkili kılınmıştır.

Yine Vergi Usul Kanununun 5228 sayılı Kanunun 3. maddesiyle değiştirilen 28. maddesin ikinci fıkrasındaki düzenlemeye göre ise, beyannamenin elektronik ortamda gönderilmesi durumunda tahakkuk fişinin elektronik ortamda düzenleneceği ve ilgiliye elektronik ortamda iletileceği hüküm altına alınmıştır. Ayrıca yapılan düzenlemede, tahakkuk fişinin elektronik ortamda yükümlü ya da yetki verilmiş aracıya iletilmesi tahakkuk fişinin yükümlüye tebliği yerine geçeceği belirtilmiştir.

Yapılan bu iki düzenleme birlikte değerlendirildiğinde; elektronik ortamda vergi beyannameleri ister yükümlü tarafından isterse yetki verilmiş gerçek veya tüzel kişiler aracılığı gönderilsin her iki durumda da yükümlü tarafından verilmiş kabul edilecektir.

Maliye Bakanlığı, verilen  yetkiye istinaden uygulamanın usul ve şartlarını 340⁽²⁾, 346⁽³⁾, 351⁽⁴⁾, 357⁽⁵⁾  ve 367⁽⁶⁾ Sıra Numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleri , 2004/11 ve 2005/1 Sıra Numaralı Uygulama İç Genelgeleri, 2006/1 Sıra Numaralı V.U.K.(Vergi Usul Kanunu) İç Genelgesi ile 15 Sıra Numaralı V.U.K. Sirkülerinde yaptığı düzenlemelerle belirlemiştir. Aşağıda bu düzenlemeler çerçevesinde e-beyanname ile ilgili açıklamalarda bulunulacaktır.

II.Elektronik Ortamda Gönderilebilecek Beyannameler:

Vergi beyannamelerinin elektronik ortamda gönderilmesi uygulamasına 01 Ekim 2004 tarihinden itibaren tam otomasyona geçmiş vergi dairelerine verilen beyannamelerle başlanmıştır. Başlangıç uygulaması olarak sadece cari dönem ait beyannameler elektronik ortamda gönderilmiştir. Yani, kanuni verilme süresi geçmiş beyannameler ile düzeltme ve pişmanlık talebi ile verilen beyannameler ilgili vergi dairesine kağıt ortamında verilmiştir. Zaman içinde 346 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile de Tebliğde adı geçen beyannamelerin vergi dairelerine elektronik ortamdan gönderilmesi zorunlu hale getirilmiştir.

       Daha sonra 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 257. madenin 4. bendi sonuna 5398 sayılı Kanunun⁽⁷⁾ 23. maddesiyle eklenen fıkra ile 13 Ekim 2005 tarihinden itibaren zorunluluk kapsamına giren mükelleflerce ister kanuni süresi içerisinde isterse kanuni süresi geçtikten sonra kendiliğinden veya pişmanlıkla verilen beyannamelerde uygulama kapsamına alınmıştır. Maliye Bakanlığı bu konuya ilişkin uygulamayı 351 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile belirlemiştir.

Elektronik ortamdan beyanname gönderilmesi ilk aşamada ihtiyari olarak başlatılmıştır. 340 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile de ihtiyari olarak verilecek beyannameler belirlenmiştir. Bu tebliğe göre aşağıdaki beyannameler isteğe bağlı olarak vergi dairelerine elektronik ortamından gönderilebilecektir.

·         Katma Değer Vergisi Beyannameleri (1 ve 2 no.lu),

·         Özel Tüketim Vergisi Beyannamesi (2a beyannamesi hariç),

·         Muhtasar Beyanname,

·         Damga Vergisi Beyannamesi,

·         Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi Beyannamesi,

·         Özel İletişim Vergisi Beyannamesi,

·         Şans Oyunları Vergisi Beyannamesi.  

Maliye Bakanlığı, V.U.K.’un mükerrer 257. maddesindeki yetkiye istinaden yayımladığı 346 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile aşağıda belirtilen beyannamelerin vergi dairelerine elektronik ortamdan gönderilmesi zorunlu hale getirmiştir.

·         Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesi,

·         Kurumlar Vergisi Beyannamesi,

·         Geçici Vergi Beyannamesi,

·         Özel Tüketim Vergisi Beyannamesi (2/a beyannamesi hariç),

·         Özel İletişim Vergisi Beyannamesi,

·         Şans Oyunları Vergisi Beyannamesi.

Yukarıdan da anlaşılacağı üzere Özel Tüketim Vergisi (2a beyannamesi hariç), Özel İletişim Vergisi ve Şans Oyunları Vergisi Beyannameleri elektronik ortamdan gönderilmesi 346 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile mecburi hale gelmiştir.

III. E-Beyanname Gönderebilecek Olanlar:

Vergi beyannamelerini elektronik ortamda ilgili vergi dairelerine gönderebilecek olanlar 340, 346 ve 367 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliğleri ile 15 Sıra Numaralı V.U.K. Sirkülerinde belirlenmiştir. Buna göre

            1) 3568 sayılı Serbest Muhasebeci, Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu uyarınca çıkarılan tebliğlere göre, aktif büyüklükleri veya net satış hasılatları belli bir tutarın üzerinde olması nedeniyle beyannamelerini meslek mensubuna imzalatmak zorunluluğunda bulunmayan mükellefler istemeleri halinde kendilerine ait vergi beyannamelerini internet ortamında gönderebileceklerdir. Bu mükellefler uygulamadan yararlanabilmesi için 340 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ekinde bulunan Ek-1’deki sözleşmeyi (Elektronik beyanname gönderme talep formu ve taahhütnamesi) doldurarak bağlı bulundukları vergi dairesine müracaat etmeleri gerekmektedir.

2) Maliye Bakanlığı 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 257. maddesinde belirtilen yetkiye dayanılarak yayımladığı 346 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliğinin 357 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile değiştirilen “2. Beyannameleri Elektronik Ortamda Göndermek Zorunda Olanlar” bölümün ilk paragrafı 367 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile Tebliğin yayımı tarihi itibariyle yeniden değiştirilmiştir. Yeni değişikliğe göre; ticari, zirai ve mesleki faaliyetlerinden dolayı gerçek usulde vergilendirilen Gelir Vergisi mükellefleri 31.12.2006 tarihi itibariyle aktif toplamı 50.000 YTL  veya 2006 hesap dönemine ait ciroları toplamı 100.000 YTL’yi aşanlar (adi ortaklıkta belirtilen hadler her bir otak için ayrı ayrı ele alınacaktır) Yıllık Gelir Vergisi ve Geçici Vergi Beyannamelerini, Kurumlar Vergisi mükellefleri ise hiçbir hadle sınırlı olmaksızın Kurumlar Vergisi ve Geçici Vergi Beyannamelerini elektronik ortamda göndermek zorundadırlar. Özel Tüketim Vergisi, Özel İletişim Vergisi ve Şans Oyunları Vergisi mükellefleri ise aktif ve ciro rakamlarına bakmaksızın bu vergilerin beyannamelerini elektronik ortamda verme mecburiyetindedir.

            3) Maliye Bakanlığı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 257. maddesinde belirtilen yetkiye dayanılarak yayımladığı 346 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile tam otomasyonlu olmayan vergi dairelerinin mükellefi olan ve aracılık yetkisi almak isteyen meslek mensupları bağlı bulundukları vergi dairelerine başvurarak 340 Sıra Numaralı Tebliği ekinde (EK:2) yer alan taahhütnameyle kullanıcı kodu, parola ve şifreyi alabilecekler ve tam otomasyonlu vergi dairelerine bağlı mükelleflerin beyannamelerini elektronik ortamda gönderebileceklerdir.

4) Maliye Bakanlığı 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 257. maddesinde belirtilen yetkiye dayanılarak yayımladığı 15 Sıra Numaralı V.U.K. Sirkülerinde beyannamelerini elektronik ortamda doğrudan kendileri gönderebilecek mükelleflere ilave olarak, 3568 Sayılı Kanun uyarınca çıkarılan tebliğlere göre belirlenen aktif büyüklük ile net satış tutarı ölçüleri şartı aranılmaksızın, aşağıda belirtilen mükelleflerin de istemeleri halinde beyannamelerini internet ortamından gönderebilecekleri yönünde düzenleme yapmıştır.

·         Katma Bütçeli İdareler, İl Özel İdareleri, Belediyeler ve bunlara bağlı iktisadi işletmeler, Kamu İktisadi Teşebbüsleri, Devlet ve Kamu İktisadi Teşebbüsleri İştirakleri, Döner Sermayeli İşletmeler, Özerk Kuruluşlar ile Diğer Kamu Kurumları,

·         Noterler,

·         Muhasebeye ilişkin işlemleri, işletmede bağımlı olarak çalışan ve 3568 sayılı Kanuna göre ruhsat almış bulunan meslek mensupları tarafından yerine getirilen mükellefler,

·         Herhangi bir hadde ve sınırlamaya tabi olmaksızın, yeminli mali müşavirlerle tam tasdik sözleşmesi imzalamış olan mükellefler,

5) Maliye Bakanlığı 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 257. maddesinde belirtilen yetkiye dayanılarak yayımladığı 15 sıra numaralı V.U.K. Sirkülerinde Gelir Vergisi Kanunu’nun 46. maddesi gereğince bünyelerinde oluşturdukları bürolarda üyelerinin alış ve satış faturalarına ilişkin belgelerin kayıtlarını tutan meslek odalarının basit usulde vergilendirilen mükelleflere ait beyannameleri elektronik ortamdan gönderebilecekleri yönünde düzenleme yapmıştır. Buna göre aracılık yetkisi almak isteyen meslek odalarının “Basit usulde vergilendirilen mükelleflere ait beyannamelerin elektronik ortamda gönderilmesine aracılık yetkisi talep formu ve taahhütnamesi” doldurarak bağlı bulundukları vergi dairesine başvurmaları gerekmektedir. Basit usulde vergilendirilen mükellefler istemeleri halinde beyannamelerini aracılık yetkisi almış meslek mensupları vasıtasıyla da gönderebilme imkanı bulunmaktadır.

6)Yeminli mali müşavirler ile tam tasdik sözleşmesi yapmış olan mükellefler 340 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliğinde belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde bağlı oldukları vergi dairesinden kullanıcı kodu, parola ve şifre almak suretiyle beyannamelerini elektronik ortamda doğrudan kendileri verebilecekleri gibi aracılık yetkisi almış meslek mensupları aracılığıyla da gönderebilirler.

7) Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 257. maddesinin Maliye Bakanlığı’na verdiği yetkiye istinaden, 3568 sayılı Kanun uyarınca yetki almış olup, bağımsız çalışan Serbest Muhasebeci, Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ve Yeminli Mali Müşavirler aralarında hizmet sözleşmesi bulunan mükellefler için 340 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ekinde bulunan Ek.3'deki sözleşmeyi (Elektronik beyanname aracılık ve sorumluluk sözleşmesi), beyannamelerini münferit olarak elektronik ortamda göndermek isteyen mükellefler için de Ek.4'deki sözleşmeyi (Elektronik beyanname aracılık sözleşmesi) düzenledikleri mükelleflerin vergi beyannamelerini internet ortamında gönderebileceklerdir. Elektronik beyanname aracılık yetkisi almak isteyen meslek mensupları 340 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ekinde bulunan Ek.2'deki sözleşmeyi (Elektronik beyanname gönderme aracılık yetkisi talep formu ve taahhütnamesi) doldurarak bağlı bulundukları vergi dairesine müracaat etmeleri gerekmektedir.

8)  Maliye Bakanlığı, V.U.K.’un mükerrer 257. maddesindeki yetkiye istinaden yayımladığı 367 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliğine göre; 2006/10788 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı⁽⁸⁾ ile kurulan ve 01.01.2007 tarihinde faaliyete geçen Büyük Mükellefler Vergi Dairesi Başkanlığına bağlı mükelleflere, 06.02.2007 tarihinden itibaren Büyük Mükellefler Vergi Dairesi Başkanlığına verilmesi gereken ve elektronik ortamda verilebilen tüm vergi beyannamelerini elektronik ortamda gönderme mecburiyeti getirmiştir.

IV. E-Beyanname Gönderilmesine İlişkin Usul Ve Esaslar:

- Beyannamelerini elektronik ortamda gönderecek olanlar,  her bir beyanname türü için hazırlanan ve mevzuatta meydana gelen değişikliklere göre devamlı güncellenen beyanname doldurma programlarını Gelir İdaresi Başkanlığı internet sitesine (www.gib.gov.tr) bağlanarak kendi bilgisayarlarına ücretsiz olarak yükleyeceklerdir.

- Mükellefler ve aracılık yetkisine sahip meslek mensuplarının kullanıcı kodu, parola ve şifrelerini kullanarak gönderecekleri beyannameler, sistem tarafından ön kontrolleri yapıldıktan sonra kabul edilecektir. Beyannamelerde hata tespit edilmesi halinde, bu hatanın kaynağı ile birlikte göndericiye elektronik ortamda bildirilecek ve söz konusu hatalar düzeltildikten sonra tekrar aynı şekilde gönderilecektir.

- Gönderilen beyannamelerin hata içermediği sistem tarafından saptandıktan sonra beyannameyi gönderen mükellefler ve aracılık yetkisine sahip meslek mensubunun ekranından onay vermesi istenecektir. Onaylama isteminin gerçekleşmesiyle birlikte beyanname idareye verilmiş sayılacaktır. Beyannamenin kanuni süresinde verilen beyanname olarak kabulü için onaylama işleminin en geç beyanname verilmesi gereken son gün saat 24:00’den önce tamamlanmış olması gerekmektedir.

- Onaylama işlemi tamamlanan beyannamelere ait tahakkuk fişi aynı anda kesilecek ve ekranda görüntü olarak mükellef veya meslek mensubuna iletilecektir. Bu iletiyle birlikte tahakkuk fişinin mükellefe tebliği de tamamlanmış olacaktır.

- Elektronik ortamda gönderilen beyannamelere ait tahakkuk fişleri vergi tahsil yetkisi verilmiş bankalara da açılacak olup, mükelleflerin tahakkuk eden vergilerini bilgisayar ortamında hesaplarının bulunduğu bankadan ödemeleri de mümkün olabilecektir.

- Aracılık yetkisi verilen meslek mensupları, müşterilerinin istemeleri halinde elektronik ortamda gönderilen beyanname ve tahakkuk fişini , elektronik ileti veya kağıt ortamında yazıcılarından alarak müşterilerine vermek zorundadır.

- Beyannamelerini teknik arızalar nedeniyle elektronik ortamda  gönderilmesinin mümkün olmaması halinde, kanuni sürenin son gününe kadar bağlı bulunulan vergi dairesine posta yoluyla taahhütlü olarak gönderilmesi veya elden verilmesi gerekmektedir.

- Kanuni süresi geçtikten sonra kendiliğinden veya pişmanlık talepli olarak verilen beyannamelerin elektronik ortamda iletilmesi üzerine elektronik ortamda düzenlenen tahakkuk fişi ve/veya ihbarnamelerin mükellef, vergi sorumlusu veya bunları elektronik beyanname gönderme yetkisi verdiği gerçek ve tüzel kişilere elektronik ortamda iletilecek ve bu ileti tahakkuk fişi ve/veya ihbarnamenin muhatabına tebliğ yerine geçecektir.

V. E-Beyanname Verilmesi Mecburiyetine Uyulmaması Durumunda Uygulanacak Ceza:

346 Sıra Numaralı V.U.K Genel Tebliğinde belirtildiği üzere gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinden 31.12.2004 tarihi itibariyle aktif toplamı 200.000 YTL veya 2004 hesap dönemine ait ciroları toplamı 400.000 YTL’yi aşan ticari, zirai ve mesleki faaliyetlerinden dolayı gerçek usulde vergilendirilen Gelir Vergisi  Kurumlar Vergisi mükelleflerine gelir, kurumlar ve geçici vergi beyannamelerini elektronik ortamda gönderme zorunluluğu getirilmiştir.

Daha sonra 346 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliğinin 357 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile değiştirilen “2. Beyannameleri Elektronik Ortamda Göndermek Zorunda Olanlar” bölümün ilk paragrafı 367 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile Tebliğin yayımı tarihi itibariyle yeniden değiştirilerek kapsam genişletilmiştir. Yeni değişikliğe göre; ticari, zirai ve mesleki faaliyetlerinden dolayı gerçek usulde vergilendirilen Gelir Vergisi mükellefleri 31.12.2006 tarihi itibariyle aktif toplamı 50.000 YTL  veya 2006 hesap dönemine ait ciroları toplamı 100.000 YTL’yi aşanlar (adi ortaklıkta belirtilen hadler her bir otak için ayrı ayrı ele alınacaktır.) Yıllık Gelir Vergisi ve Geçici Vergi Beyannamelerini, Kurumlar Vergisi mükellefleri ise hiçbir hadle sınırlı olmaksızın Kurumlar Vergisi ve Geçici Vergi Beyannamelerini elektronik ortamda göndermek zorundadırlar.

Ayrıca özel tüketim, özel iletişim ve şans oyunları vergisi mükellefleri  bu vergilere ait beyannamelerini hiçbir şarta bağlı kalmaksızın elektronik ortamda beyanname gönderme mecburiyetine alınmıştır.

a) Elektronik Ortamda Verilme Zorunluluğu Getirilen Beyannamelerin Kanuni Süresi İçerisinde Ve  Kağıt Ortamında Verilmesi Durumunda Uygulanacak Ceza:

Elektronik ortamda gönderme mecburiyeti getirilen beyannamelerin, mükellefler tarafından elden veya posta vasıtasıyla bağlı oldukları vergi dairesine verilmesi durumunda, vergi dairesince mükellefe Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 355. maddesinin 1, 2, ve 3 numaralı bentlerinde yazılı olan ve durumlarına uyan özel usulsüzlük cezası tam olarak kesilecektir. Elektronik beyanname verme mecburiyetine uymadıkları için kesilmesi gereken özel usulsüzlük cezasına ilişkin ceza ihbarnamesi beyanname verme dönemini izleyen ay içerisinde düzenlenecektir.

VUK. Mükerrer 257. madde hükmüne uymayanlara 2007 yılında uygulanacak özel usulsüzlük cezası (364⁽⁹⁾ Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile tespit edilmiştir)

b) Elektronik Ortamda Verilme Zorunluluğu Getirilen Beyannamelerin Kanuni Süresi Geçtikten Sonra Verilmesi Durumunda Uygulanacak Ceza:

213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 257. madenin 4. bendi sonuna 5398 sayılı Kanununun 23. maddesiyle eklenen fıkra ile zorunluluk kapsamına giren mükelleflerce  kanuni süresi geçtikten sonra kendiliğinden veya pişmanlıkla verilen beyannamelerin elektronik ortamda gönderilebileceği, tahakkuk fişi ve/veya ihbarnamelerin ilgiliye elektronik ortamdan iletileceği ve bu iletinin de tahakkuk fişi ve/veya ihbarnamelerin muhatabına tebliği yerine geçeceği hükme bağlanmıştır.

Yapılan bu düzenlemeye paralel olarak 21.07.2005 tarihinde yürürlüğe girmek üzere 5398 sayılı Kanununun 23. maddesiyle 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 355. maddesinin sonuna bir fıkra eklenmiştir. Mükerrer 355. maddede yapılan bu düzenleme ile beyannamelerini elektronik ortamda gönderme mecburiyeti bulunan mükelleflerin, beyannamelerini kanuni süre içerisinde göndermeyip kanuni sürenin sonundan başlayarak elektronik ortamda birinci 15 gün içerisinde vermesi halinde durumlarına uyan özel usulsüzlük cezası ¼ oranında, bu sürenin dolmasını takip eden 15 günlük süre (ikinci 15 günlük süre) içerisinde vermesi halinde yine  durumlarına uyan özel usulsüzlük cezası ½  oranında uygulanacaktır. Yani elektronik ortamda beyannamenin verilme tarihi dikkate alınarak muhatabına gerekmesi halinde V.U.K. mükerrer 355. maddesi gereği özel usulsüzlük cezası kesilecektir.

Beyannamelerini elektronik ortamda gönderme mecburiyeti getirilen mükelleflerin, beyannamelerini kanuni süresinden sonra kendiliğinden vermeleri durumunda V.U.K.’un 30, 341, 344 ve 352. maddeleri dikkate alınacaktır. Ayrıca 1. derece (2) kat usulsüzlük cezası ile V.U.K.’un 344/4. maddesinde düzenlene vergi zıyaı cezasının %50’si kıyaslanacak ve miktar itibariyle en ağırı kesilecektir.

Beyannameleri elektronik ortamda pişmanlık talebiyle verilmesi durumunda ise V.U.K.’un 371. maddesine göre işlem yapılacak ve 1. derece (1) kat usulsüzlük cezası kesilecektir.

Beyannamelerini elektronik ortamda gönderme mecburiyeti getirilen mükelleflerin zorunluluk kapsamındaki beyannamelerini kanuni süresinden sonra kendiliğinden veya pişmanlık talepli olarak vermeleri halinde, kanuni süresinden sonra kendiliğinden veya pişmanlık talepli olarak verilen beyannamelerin elektronik ortamda gönderilmesi zorunluluğu bulunmamaktadır. Ancak söz konusu beyannamelerin elektronik ortamda kanuni süresi içerisinde verilmemiş olmasından dolayı yukarıda belirtilen şekilde ceza uygulanacaktır.

Beyannamelerini elektronik ortamda gönderme mecburiyeti getirilen mükelleflerin, zorunluluk kapsamındaki beyannamelerini birinci ve ikinci 15 günlük süreler içerisinde ve elektronik ortamda vermemeleri veya birinci ve ikinci 15 günlük süreninin dolmasında sonra elektronik ortamda vermeleri durumunda Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 355. maddesinin 1, 2, ve 3 numaralı bentlerinde yazılı olan ve durumlarına uyan özel usulsüzlük cezası kesilecektir.

c)Kanuni Süresi İçerisinde Elektronik Ortamda Verilen Beyannameye Ek Olarak Kanuni Süresinden Sonra Kâğıt Ortamında Beyanname Verilmesi Halinde Ceza Durumu:

Elektronik ortamda verilmesi mecburi olan, kanuni süresi içinde ve elektronik ortamda verilen beyannameye kanuni süresi geçtikten sonra kendiliğinde veya pişmanlıkla kâğıt ortamında ek beyanname verilmesi durumunda bu mükellefler adına özel usulsüzlük cezası kesilmeyecektir.

VI. E-Beyannamelerin İmzalanması :

Beyannameleri kendileri göndermek üzere bağlı oldukları vergi dairesine başvuran ve kendisine kullanıcı kodu, şifre ve parola verilen mükellefler geçerliliği kabul edilmiş beyannameyi onaylamakla elektronik ortamda gönderilmiş beyannameyi imzalamış olacaktır.

Beyannamelerini aracılık yetkisi almış meslek mensupları tarafından gönderen mükelleflere ait beyannamelerin onay işleminin meslek mensubunca yapılmasıyla birlikte bu beyanname mükellef tarafında verilmiş addolunacaktır.

340 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği kapsamında gönderilen beyannamenin aynı zamanda meslek mensubunca da imzalanması gereken bir beyanname olması halinde, beyannamede yer alan “beyannameyi düzenleyen Serbest Muhasebeci/ Serbest Muhasebeci Mali Müşavir” bölümüne meslek mensubuna ilişkin bilgilerin yazılması meslek mensubunun  beyannameyi imzalamış sayılması için yeterli olacaktır.

Beyannamenin aynı zamanda YMM’lerce tasdik edilecek bir beyanname olması halinde, beyannamede yer alan “beyannameyi tasdik eden Yeminli Mali Müşavir” bölümüne, meslek mensubuna ilişkin bilgilerin yazılması meslek mensubunun  beyannameyi tasdik etmiş sayılması için yeterli olacaktır

Bu çerçevede imzalanmış/tasdik edilmiş olan e-beyannameler imzalayan/tasdik eden meslek mensuplarınca gönderilecektir.

Kâğıt ortamında verilen beyannamelerle elektronik ortamda verilen beyannamelerin hukuki sonuçları itibariyle hiçbir fark bulunmadığından meslek mensuplarının beyannamelerin düzenlenmesi, tasdik edilmesi ve imzalanmasına ilişkin 3568 sayılı S.M., S.M.M.M. ve YMM’lik Kanunu, Vergi Usul Kanunu ve diğer mevzuatta yer alan sorumlulukları elektronik ortamda düzenledikleri beyannameler için de geçerli olacaktır.

VII. Değerlendirme ve Sonuç:

Maliye Bakanlığı, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 257. maddesinin birinci fıkrasının (4) numaralı bendi hükmüne göre; vergi beyannameleri ve bildirimlerinin internet ve diğer elektronik bilgi iletişim araç ve ortamında doğrudan mükellefler tarafından veya bunların yetki verilmiş gerçek veya tüzel kişiler aracılığıyla gönderilmesine izin vermeye veya zorunluluk getirmeye yetkili kılınmıştır. E-beyanname uygulamasına 01 Ekim 2004 tarihinden itibaren tam otomasyona geçmiş vergi dairelerine verilen beyannamelerle başlanmıştır. Daha sonra beyannamelerini elektronik ortamda gönderme mecburiyeti getirilen mükelleflerce ister kanuni süresi içerisinde isterse kanuni süresi geçtikten sonra kendiliğinden veya pişmanlıkla verilen beyannameler de uygulama kapsamına alınmıştır.

Elektronik ortamdan beyanname gönderilmesi ilk aşamada ihtiyari olarak başlatılmıştır. Maliye Bakanlığı, yayımladığı 346 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile Tebliğde belirtilen beyannamelerin vergi dairelerine elektronik ortamdan gönderilmesini zorunlu hale getirmiştir. Ayrıca Maliye Bakanlığı 367 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile 06.02.2007 tarihinden itibaren Büyük Mükellefler Vergi Dairesi Başkanlığına verilmesi gereken ve elektronik ortamda verilebilen tüm vergi beyannamelerini elektronik ortamda gönderme mecburiyeti getirmiştir.

Maliye Bakanlığı 346 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile 31.12.2004 tarihi itibariyle aktif toplamı 200.000 YTL veya 2004 hesap dönemine ait ciroları toplamı 400.000 YTL aşan ticari, zirai ve mesleki faaliyetlerinden dolayı gerçek usulde vergilendirilen Gelir Vergisi ve Kurumlar Vergisi mükellefleri, Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesi, Kurumlar Vergisi Beyannamesi ve Geçici Vergi Beyannamelerini elektronik ortamda gönderme mecburiyeti getirmiştir. Daha sonra bu limitler 357 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile 31.12.2005 tarihi itibariyle aktif toplamı 100.000 YTL veya 2005 hesap dönemine ait ciroları toplamı 200.000 YTL’ye düşürülmüştür.

En son Maliye Bakanlığı 346 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliğinin 357 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile değiştirilen “2. Beyannameleri Elektronik Ortamda Göndermek Zorunda Olanlar” bölümün ilk paragrafı 367 Sıra Numaralı V.U.K. Genel Tebliği ile Tebliğin yayımı tarihi itibariyle yeniden değiştirilmiştir. Bu değişiklik ile ticari, zirai ve mesleki faaliyetlerinden dolayı gerçek usulde vergilendirilen Gelir Vergisi mükelleflerinden; 31.12.2006 tarihi itibariyle aktif toplamı 50.000 YTL veya 2006 takvim yılına ait ciroları toplamı 100.000 YTL’yi aşanlar (adi ortaklıklarda belirtilen bu hadler her bir ortak bakımından ayrı ayrı dikkate alınacaktır.) Gelir Vergisi ve Geçici Vergi Beyannamelerini, Kurumlar Vergisi mükellefleri ise hiçbir hadle sınırlı olmaksızın Kurumlar Vergisi ve Geçici Vergi Beyannamelerini elektronik ortamda gönderme zorunluluğu getirilmiştir.

Maliye Bakanlığı, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 257. maddesinin birinci fıkrasının (4) numaralı bendinde belirtilen yetkiye istinaden yayımladığı tebliğlerle e- beyanname uygulamasının kapsamını genişletmekte olduğu anlaşılmaktadır. Beyannamelerini elektronik ortamda gönderme zorunluluğu getirilen mükelleflerin bağlı oldukları vergi dairesinin tam otomasyonlu olması gerekmektedir. Bu durumda tam otomasyonlu vergi dairelerinin sayısının artırılması e-beyanname uygulamasının kapsamını doğal olarak genişletecektir.

([1]) 31.07.2004 tarih ve 25539 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

(2) 30.09.2004 tarih ve 25599 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

(3) 03.03.2005 tarih ve 25744 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

(4) 13.10.2005 tarih ve 25965 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

(5) 02.03.2006 tarih ve 26096 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

(6) 01.02.2007 tarih ve 26421 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

(7) 21.07.2005 tarih ve 25882 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

(8) 05.08.2006 tarih ve 26250 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

(9) 20.12.2006 tarih ve 26382 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.